- ทำเว็บใหม่แล้วอันดับหาย มักเกิดจาก URL เก่าที่เปิดแล้วเจอ 404 หรือเนื้อหาของหน้าที่เคยติดอันดับเปลี่ยนไป
- ก่อนออกแบบ ให้นับทุก URL แล้วตัดสินทีละ URL ว่าจะเก็บไว้ ส่งต่อด้วย 301 หรือปิดด้วย 410
- เว็บทดสอบต้องมีรหัสผ่านและ noindex และต้องเอา noindex ออกในวันเปิด
- หลังเปิด อันดับอาจแกว่งหลายสัปดาห์ ดูรายงานใน Search Console ทุกสัปดาห์จนนิ่ง
ทำไมทำเว็บใหม่แล้วอันดับหาย
ย้ายสำนักงานโดยไม่แจ้งที่อยู่ใหม่ ลูกค้าเก่ายังเดินมาที่ตึกเดิม เจอห้องว่าง แล้วไปหาเจ้าอื่น ทำเว็บใหม่โดยไม่ส่งต่อ URL เก่าก็เหมือนกัน Google จำเว็บของคุณเป็นรายหน้า ถ้าที่อยู่เดิมว่าง อันดับที่หน้านั้นเคยได้ก็ไม่ตามไปหน้าใหม่
| อาการ | สาเหตุที่พบบ่อย | ดูที่ไหนใน Search Console |
|---|---|---|
| หน้าที่เคยมีคนเข้าหายจากผลค้นหา | URL เปลี่ยนแต่ไม่มี redirect หน้าเก่าตอบ 404 | Page indexing: Not found (404) |
| ทั้งเว็บหายจากผลค้นหา | noindex จากเว็บทดสอบติดมาบนเว็บจริง | Page indexing: Excluded by 'noindex' tag |
| URL เดิม แต่อันดับตก | ชื่อหน้าและเนื้อหาเปลี่ยนจนคำที่คนค้นหายไป | Performance: เทียบช่วงวันที่ กรองตามหน้า |
| หน้าเก่าหายพร้อมกันหลายร้อยหน้า | ส่งทุกหน้าไปหน้าแรก Google มองเป็น Soft 404 | Page indexing: Soft 404 |
| คนไทยเห็นหน้าภาษาอังกฤษ | hreflang ไม่ครบคู่ หรือเว็บเปลี่ยนภาษาเองตาม IP | URL Inspection ของหน้านั้น |
ก่อนเริ่มออกแบบ นับทุก URL ที่มีอยู่
เว็บที่เปิดมาหลายปีมักมี URL มากกว่าที่ใครจำได้ ข่าวเก่า PDF โบรชัวร์ หน้าโปรโมชันที่ลืมไปแล้ว บางหน้ายังมีคนเข้าจาก Google ทุกเดือน
รวมรายการจาก XML Sitemap ของเว็บเดิม โปรแกรมไล่ลิงก์ (crawler) รายงาน Performance แท็บหน้าเว็บ ซึ่งย้อนหลังได้ 16 เดือน หน้า Landing page ใน Analytics และรายงาน Links ที่บอกว่าเว็บอื่นลิงก์มาหน้าไหน
แล้วแยกหน้าที่ต้องคุ้มครองออกมา คือหน้าที่มีคลิกจาก Google ในสิบสองเดือนล่าสุด หน้าที่เว็บอื่นลิงก์มา และลิงก์ที่เซลส์ส่งให้ลูกค้าเป็นประจำ เช่น PDF สเปก ส่งรายการนี้ให้ผู้รับทำตั้งแต่ขอใบเสนอราคา คำถามอื่นที่ควรถามอยู่ในวิธีเลือกบริษัทรับทำเว็บไซต์และ Software House ถ้ายังไม่แน่ใจว่าเว็บใหม่ควรมีหน้าอะไร เริ่มที่เว็บไซต์บริษัทต้องมีอะไรบ้าง
แผนที่ URL ตารางที่กันหน้าสำคัญหาย
แผนที่ URL คือตารางที่มี URL เก่าทางซ้าย และสิ่งที่จะเกิดกับ URL นั้นทางขวา ทีมออกแบบ ทีมเนื้อหา และนักพัฒนาใช้ตารางเดียวกัน
แผนที่ URL
- ขั้น 1 ใส่ทุก URL เก่าลงตาราง รวม PDF ที่มีคนลิงก์ถึง พร้อมคลิกสิบสองเดือนจาก Search Console
- ขั้น 2 ตัดสินทีละแถว เก็บ URL เดิม ส่งต่อด้วย 301 หรือปิดด้วย 410 ถ้าเก็บ URL เดิมได้ เสี่ยงน้อยที่สุด
- ขั้น 3 จับคู่หนึ่งต่อหนึ่ง URL เก่าชี้ไปหน้าใหม่ที่ตอบเรื่องเดียวกัน ไม่โยนไปหน้าแรก
- ขั้น 4 ล็อกเนื้อหาของหน้าที่คุ้มครอง ปรับหน้าตาได้ แต่ชื่อหน้า หัวข้อหลัก และเรื่องที่หน้านั้นตอบต้องยังอยู่
- ขั้น 5 ทดสอบบนเว็บทดสอบ ไล่ URL เก่าทุกแถว ดูว่าได้ 301 ทอดเดียวไปหน้าที่ถูก
- ขั้น 6 เก็บ redirect ไว้อย่างน้อยหนึ่งปี ตามที่ Google แนะนำ ลิงก์ในอีเมลเก่ายังพาคนมาอีกนาน
เว็บไม่กี่ร้อยหน้าใช้เวลาทำแผนที่ไม่กี่วัน ควรอยู่ในขอบเขตงานตั้งแต่ใบเสนอราคา งานส่วนนี้ขยับงบอย่างไร อ่านได้ในค่าจ้างทำเว็บไซต์และแอปขึ้นกับอะไรบ้าง
301, 302, 410 และ canonical ใช้ต่างกันอย่างไร
301 คือป้ายย้ายถาวร 302 คือป้ายย้ายชั่วคราว 410 คือป้ายบอกว่าหน้านี้ปิดแล้ว
เว็บใหม่ใช้ 301 (หรือ 308 ซึ่งถาวรเหมือนกัน) เพราะ 302 บอก Google ว่าการย้ายเป็นชั่วคราว Google จึงอาจเก็บ URL เก่าไว้ในผลค้นหาต่อ หลายเซิร์ฟเวอร์ตั้งค่าเริ่มต้นเป็น 302 จึงต้องตรวจเลขจริง หน้าที่ไม่มีเนื้อหาใหม่มารับ เช่น โปรโมชันที่จบแล้ว ใช้ 410 ทั้ง 404 และ 410 ทำให้ Google เอาหน้าออกจากผลค้นหา แต่ 410 บอกชัดกว่าว่าตั้งใจลบ ส่วนการส่งหน้าที่ไม่มีคู่ไปหน้าแรก Google มักมองเป็น Soft 404
canonical เป็นคำแนะนำว่า URL ไหนคือฉบับหลัก Google ใช้ประกอบการตัดสินใจแต่ไม่ได้ทำตามเสมอ ให้ทุกหน้าชี้ canonical หาตัวเองบนโดเมนจริง และตรวจว่าไม่มีหน้าไหนยังชี้ไปเว็บทดสอบ
สำหรับทีมพัฒนา · ตั้ง redirect ให้ Google อ่านตรง
ตั้ง redirect ฝั่งเซิร์ฟเวอร์ด้วย 301 หรือ 308 ใช้ JavaScript หรือ meta refresh เมื่อทำฝั่งเซิร์ฟเวอร์ไม่ได้เท่านั้น คำสั่ง Redirect ของ Apache ที่ไม่ระบุสถานะ และ res.redirect() ของ Express ให้ 302 เป็นค่าเริ่มต้น จึงต้องระบุ 301 ให้ชัด Googlebot ตาม redirect ได้ไม่เกิน 10 ทอด แต่ควรชี้ไปปลายทางตรงทอดเดียว ถ้าเว็บเคยย้ายมาแล้ว ให้แก้ redirect ชุดเก่าให้ชี้ไปปลายทางใหม่ด้วย ทดสอบด้วยสคริปต์ที่อ่านแผนที่ URL แล้วเรียก curl -sI ทีละแถว เครื่องมือ Change of Address ใน Search Console ใช้เฉพาะเมื่อเปลี่ยนโดเมน
เว็บหลายภาษา และเว็บทดสอบ
hreflang ต้องชี้กลับหากัน
แต่ละหน้าต้องบอก Google ว่าฉบับภาษาอื่นอยู่ที่ไหน รวมถึงตัวเอง และทุกภาษาต้องชี้กลับหากัน ถ้าหน้าไทยชี้ไปหน้าอังกฤษแต่หน้าอังกฤษไม่ชี้กลับ Google จะไม่ใช้ป้ายคู่นั้น เพิ่ม x-default สำหรับผู้ที่ไม่ตรงภาษาไหน และอย่าเปลี่ยนภาษาอัตโนมัติตาม IP เพราะ Googlebot ไล่เว็บจากสหรัฐฯ เป็นส่วนใหญ่ ตัวอย่างการวางห้าภาษาบนเว็บเดียวอยู่ที่หน้ารับทำเว็บไซต์องค์กรหลายภาษา
เว็บทดสอบต้องล็อกสองชั้น
เว็บทดสอบ (Staging) ควรมีทั้งรหัสผ่านและ noindex robots.txt อย่างเดียวไม่พอ URL ที่ห้ามไล่ยังเข้าดัชนีได้ถ้ามีลิงก์ชี้มา และ Google จะไม่เห็นป้าย noindex บนหน้าที่ห้ามไล่ ความเสี่ยงที่ใหญ่กว่าอยู่ในวันเปิด คือ noindex ติดมาบนเว็บจริงทั้งเว็บ
เช็กลิสต์วันเปิดเว็บ
เลือกวันที่ทีมอยู่ครบ และไม่ใช่เย็นวันศุกร์ แล้วไล่ตามลำดับ
ก่อนกดเปิด และชั่วโมงแรกหลังเปิด
- เอา noindex และรหัสผ่านของเว็บทดสอบออก แล้วเปิดดูซอร์สหน้าแรกอีกครั้ง
- robots.txt ไม่ได้ห้ามไล่ทั้งเว็บ
- redirect ของหน้าที่คุ้มครองทำงานครบทุกแถว
- canonical และ hreflang ชี้โดเมนจริง ไม่มีชื่อเว็บทดสอบหลงเหลือ
- ส่ง XML Sitemap ใหม่ใน Search Console
- ขอให้จัดทำดัชนีหน้าสำคัญห้าถึงสิบหน้าผ่าน URL Inspection (มีโควตาต่อวัน)
- Analytics แบนเนอร์คุกกี้ และฟอร์มทุกตัวทำงาน
- ลิงก์ในโปรไฟล์โซเชียล ลายเซ็นอีเมล และ PDF ชี้ URL ใหม่
กรณีจำลอง
บริษัทติดตั้งโซลาร์รูฟท็อปในชลบุรี (ชื่อและตัวเลขสมมติ) ทำเว็บใหม่ทั้งเว็บ เว็บเดิมมี 180 URL มี 22 หน้าที่ได้คลิกจาก Google ในสิบสองเดือนล่าสุด และ 5 หน้าที่เว็บอื่นลิงก์มา
ทีมเก็บ URL เดิมของหน้าบริการไว้ ส่งข่าวเก่า 90 หน้าไปข่าวเดียวกันบนเว็บใหม่ด้วย 301 และปิดหน้าโปรโมชันที่จบแล้ว 40 หน้าด้วย 410 หน้าที่คุ้มครองทั้ง 22 หน้าเปลี่ยนแค่หน้าตา
สองสัปดาห์แรก คลิกจาก Google ลดลงราวหนึ่งในห้า รายงาน Page indexing พบ PDF สเปก 9 ไฟล์ตอบ 404 เพราะไม่อยู่ใน Sitemap เดิม แต่เซลส์ส่งลิงก์ให้ลูกค้าทางอีเมล ทีมเพิ่ม redirect ในวันนั้น คลิกกลับมาใกล้เคียงเดิมราวสัปดาห์ที่หก
หลังเปิด ดูอะไรใน Search Console
คู่มือย้ายเว็บของ Google เขียนไว้ว่าอันดับอาจแกว่งชั่วคราว และเว็บขนาดกลางใช้เวลาหลายสัปดาห์ งานหลังเปิดคือแยกการแกว่งปกติออกจากหน้าที่หายเพราะตั้งค่าผิด
ในรายงาน Page indexing รายการ Page with redirect ที่เพิ่มขึ้นเป็นเรื่องปกติของ URL เก่าที่ส่งต่อแล้ว ที่ต้องรีบดูคือ Not found (404), Soft 404 และ Excluded by 'noindex' tag ส่วนรายงาน Performance ให้เทียบช่วงก่อนและหลังเปิด กรองตามหน้า แล้วดูว่าหน้าที่คุ้มครองยังได้คลิกไหม
สำหรับทีมพัฒนา · ตารางเฝ้าดูหกสัปดาห์
สามวันแรก ไล่ log ของเซิร์ฟเวอร์หา 404 แล้วเพิ่ม redirect ที่ขาด สัปดาห์แรกดู Page indexing ทุกวัน สัปดาห์ที่สองถึงหกดูสัปดาห์ละครั้ง เทียบ Performance โดยกรองหน้าด้วย regex เช่น ^https://example.com/th/services/ หน้าที่คุ้มครองหน้าไหนคลิกหายเกินครึ่งนานกว่าสองสัปดาห์ ให้ดูใน URL Inspection ว่า Google เลือก canonical หน้าไหน
ก่อนวาดหน้าแรก เราฟังว่าเว็บเดิมทำงานให้ธุรกิจอย่างไร
เว็บเดิมที่ดูเก่ามักยังทำงานบางอย่างอยู่ ลูกค้าค้นเจอหน้าบริการบางหน้า เซลส์ส่งลิงก์ PDF ให้ลูกค้าทุกสัปดาห์ ฝ่ายบุคคลใช้หน้าร่วมงานกับเรารับใบสมัคร DNA Maker คุยกับคนเหล่านี้ก่อนเริ่มออกแบบ แล้วเปลี่ยนสิ่งที่ได้ฟังเป็นแผนที่ URL กฎ redirect และรายการหน้าที่ห้ามเปลี่ยนเนื้อหา จากนั้นจึงเป็นหน้าจอใหม่
ทีมของเราในกรุงเทพฯ ออกแบบและสร้างเอง ไม่มีการจ้างช่วง โครง SEO วางตั้งแต่ขั้น Wireframe รองรับได้ถึงห้าภาษาพร้อม hreflang หลังเปิดเราดู Analytics กับคุณทุกเดือน และซอร์สโค้ดกับ CMS เป็นของคุณ เราไม่รับประกันอันดับ เพราะไม่มีใครควบคุม Google ได้ รายละเอียดอยู่ที่หน้ารับทำเว็บไซต์บริษัทหลายภาษา ส่วนเว็บแบบอื่นอยู่ในบริการรับทำเว็บไซต์
SOFTWARE ENGINEERING GLOSSARY
คลังคำศัพท์การพัฒนาซอฟต์แวร์
| คำศัพท์ | คืออะไร | ตัวอย่างที่เข้าใจง่าย | คำถามที่ผู้บริหารควรถามทีมพัฒนา |
|---|---|---|---|
| 301 Redirect | สถานะที่บอกว่าหน้านี้ย้ายไปที่ใหม่ถาวร | ข่าวปี 2019 ส่งต่อไปข่าวเดียวกันบนเว็บใหม่ | URL เก่าทุกแถวได้ 301 ทอดเดียวหรือยัง |
| 410 Gone | สถานะที่บอกว่าหน้านี้ลบแล้วและจะไม่กลับมา | หน้าโปรโมชันที่จบไปแล้ว | หน้าไหนตั้งใจปิด ใครอนุมัติ |
| Soft 404 | หน้าที่เปิดได้ แต่ Google มองว่าไม่มีเนื้อหาจริง | URL เก่าทุกหน้าส่งไปหน้าแรก | มี Soft 404 กี่หน้า |
| Canonical Tag | ป้ายบอก Google ว่า URL ไหนคือฉบับหลัก | หน้าสินค้าหลาย URL ชี้ไปหน้าหลักหน้าเดียว | มีหน้าไหนยังชี้ไปเว็บทดสอบไหม |
| Hreflang | ป้ายบอกว่าหน้านี้ในภาษาอื่นอยู่ที่ไหน | หน้าบริการไทยกับอังกฤษชี้หากัน | ทุกภาษาชี้กลับหากันครบไหม |
| Noindex | คำสั่งบอก Google ว่าไม่ต้องเก็บหน้านี้ในผลค้นหา | ใส่บนเว็บทดสอบทั้งเว็บ | ใครเอาออกในวันเปิด และตรวจซ้ำเมื่อไร |