- ก่อนจ้างทำเว็บ e-commerce ให้กรอกเช็กลิสต์ 12 หมวด แล้วส่งชุดเดียวกันให้ผู้รับทำทุกราย จะเห็นว่าใบเสนอราคาแต่ละใบรวมอะไรและขาดอะไร
- งานที่กินเวลาทีมมากที่สุดอยู่หลังร้าน ทั้งการยืนยันยอด ใบปะหน้า และสต๊อกที่ต้องตรงกับ Shopee และ Lazada
- ลูกค้าควรกรอกบัตรบนหน้าของผู้ให้บริการรับชำระเงิน และออเดอร์ควรเปลี่ยนเป็นจ่ายแล้วเองเมื่อเงินเข้า โดยไม่มีใครนั่งดูสลิป
- แต้มสะสมกับคูปองเลื่อนไประยะสองได้ ส่วนความยินยอมตาม PDPA การยืนยันการชำระเงิน และคนดูแลหลังเปิดร้าน ต้องมีตั้งแต่วันแรก
หน้าร้านที่ลูกค้าเห็น กับหลังร้านที่ทีมใช้ทุกวัน
เว็บ e-commerce มีสองฝั่ง หน้าร้านคือหน้าสินค้า ตะกร้า และหน้าจ่ายเงิน หลังร้านคือหน้าจอที่แอดมิน คนแพ็กของ และฝ่ายบัญชีเปิดทุกเช้า ตอนคุยกับผู้รับทำ คนส่วนใหญ่ดูแบบหน้าร้าน ทั้งที่งานหนักอยู่หลังร้าน
ลองตามออเดอร์หนึ่งรายการ หลังลูกค้าจ่ายเงิน ระบบต้องรู้ว่าเงินเข้า ตัดสต๊อก ส่งรายการให้คนแพ็ก พิมพ์ใบปะหน้า ส่งเลขพัสดุ และลงยอดให้ฝ่ายบัญชี ขั้นไหนระบบไม่ทำ คนในร้านทำด้วยมือ วันธรรมดายังไหว วันแคมเปญเริ่มพลาด
ถ้ายังไม่แน่ใจว่าร้านควรมีเว็บของตัวเองหรือยัง อ่านทำเว็บขายของเอง หรือขายบน Shopee Lazada ต่อก่อน ถ้าตัดสินใจแล้ว หมวดข้างล่างคือสิ่งที่ต้องเขียนให้ผู้รับทำเข้าใจตรงกัน
สินค้า ตะกร้า และการชำระเงิน
หน้าสินค้าที่ดีตอบคำถามที่ลูกค้าจะทักมาถามได้ก่อน ขนาด วิธีใช้ ส่งกี่วัน และคืนได้ไหม สินค้าหลายขนาดหรือหลายกลิ่นเลือกได้ในหน้าเดียว แต่ละแบบมีสต๊อกของตัวเอง และลูกค้าเห็นค่าส่งตั้งแต่อยู่ในตะกร้า จะได้ไม่เจอตัวเลขใหม่ตอนกดยืนยัน
ร้านในไทยควรรับ PromptPay และบัตรเป็นอย่างน้อย แล้วเพิ่ม Mobile Banking หรือผ่อนชำระตามกลุ่มลูกค้า ถามผู้รับทำสองข้อ ข้อมูลบัตรผ่านเซิร์ฟเวอร์ของร้านหรือเปล่า คำตอบที่ควรได้คือไม่ผ่าน และออเดอร์เปลี่ยนเป็นจ่ายแล้วเองไหม ร้านที่ให้ลูกค้าโอนแล้วส่งสลิปทางแชต ต้องมีแอดมินเทียบยอดทั้งวัน และพลาดง่ายเมื่อยอดสองออเดอร์ใกล้กัน
สำหรับทีมพัฒนา · การชำระเงินและสถานะออเดอร์
ใช้ Hosted Payment Page หรือ Tokenization ของผู้ให้บริการ ข้อมูลบัตรจะไม่ผ่านเซิร์ฟเวอร์ของร้าน และขอบเขต PCI DSS เล็กลงมาก ตัดสินว่าจ่ายแล้วจาก Webhook ที่ตรวจลายเซ็นแล้วเท่านั้น อย่าเชื่อหน้า Redirect และใช้ Idempotency Key กัน Webhook ที่มาซ้ำ เขียน State Machine ของออเดอร์ให้ชัด รอชำระ ชำระแล้ว กำลังแพ็ก ส่งแล้ว ยกเลิก คืนเงิน และสถานะไหนไปต่อสถานะไหนได้ QR ของ PromptPay ควรหมดอายุแล้วคืนสต๊อกที่จองไว้ และกระทบยอดกับรายการของผู้ให้บริการทุกวัน
การจัดส่งและสต๊อกหลายช่องทาง
เว็บควรส่งออเดอร์เข้าขนส่งเจ้าเดิมที่ร้านใช้ พิมพ์ใบปะหน้าจากหลังร้าน และส่งเลขพัสดุให้ลูกค้าเอง ไม่ต้องมีคนคัดลอกเลขไปวางในแชตทีละรายการ ส่วนกติกาค่าส่ง คิดตามน้ำหนักหรือจำนวนชิ้น ส่งฟรีเมื่อซื้อถึงยอดไหม รับเก็บเงินปลายทางหรือเปล่า ต้องตัดสินก่อนเริ่มเขียนเว็บ
ถ้าร้านขายบน Marketplace ด้วย สต๊อกคือหมวดที่ต้องคุยละเอียดที่สุด ทุกช่องทางตัดจากตัวเลขเดียวกัน และต้องมีคนตัดสินว่าของชิ้นท้าย ๆ ช่วงแคมเปญกันไว้ให้ช่องทางไหน ร้านค้าออนไลน์ที่สต๊อกตรงกับ Shopee และ Lazada ทำได้เมื่อรหัสสินค้าทุกช่องทางตรงกันก่อน และงานจับคู่รหัสนี้เริ่มได้ทันที
หลังร้าน สมาชิก และ PDPA
เขียนว่าแต่ละคนต้องทำอะไรในหลังร้าน แอดมินแก้ออเดอร์ คนแพ็กเห็นรายการที่ต้องแพ็กวันนี้ ฝ่ายบัญชีดึงยอดขายและค่าธรรมเนียม เจ้าของเห็นยอดทุกช่องทางในหน้าเดียว และแต่ละคนเห็นเฉพาะส่วนที่ตัวเองใช้
ระบบสมาชิกเริ่มจากสมัครด้วยเบอร์โทรหรือ LINE ดูประวัติการสั่ง และจำที่อยู่ไว้ แต้ม คูปอง และราคาสมาชิกเพิ่มทีหลังได้ แต่ตกลงตั้งแต่วันแรกว่าใครตั้งเพดานส่วนลด คูปองที่ซ้อนกันไม่จำกัดทำให้ร้านขายต่ำกว่าทุนได้โดยไม่มีใครตั้งใจ
PDPA ต้องพร้อมตั้งแต่วันแรก เว็บเก็บชื่อ เบอร์ ที่อยู่ และประวัติการซื้อ จึงต้องมีนโยบายความเป็นส่วนตัว ช่องรับข่าวสารที่แยกจากการสั่งซื้อและไม่ติ๊กไว้ให้ก่อน ทางให้ลูกค้าขอดูหรือลบข้อมูล และการขอความยินยอมก่อนใช้คุกกี้วัดผลหรือโฆษณา ถ้อยคำในนโยบายให้ที่ปรึกษากฎหมายของคุณตรวจ ผู้รับทำมีหน้าที่ทำให้ระบบตรงกับที่นโยบายเขียน
ความเร็ว SEO และการวัดผล
ลูกค้าที่กดลิงก์มาจาก LINE หรือ Facebook เปิดเว็บบนมือถือ หน้าสินค้าที่ช้าทำให้คนกดย้อนกลับก่อนเห็นราคา ตอนส่งงาน ให้ผู้รับทำเปิดหน้าสินค้าจริงบนมือถือรุ่นกลาง ๆ ให้ดูต่อหน้า
SEO ของร้านเริ่มที่หน้าสินค้า สินค้าแต่ละรายการมีหน้าของตัวเอง ชื่อหน้าใช้คำที่ลูกค้าพิมพ์ค้นจริง และสินค้าที่หมดชั่วคราวยังเปิดหน้าไว้ จะได้ไม่หายจากผลค้นหา ถ้าย้ายจากเว็บเก่า ต้องมีรายการ URL เก่าคู่กับปลายทางใหม่
การวัดผลบอกว่าลูกค้าหลุดที่ขั้นไหน ดูสินค้าแล้วไม่ใส่ตะกร้า หรือใส่ตะกร้าแล้วไม่จ่าย ต้องติดตั้ง Google Analytics ตั้งแต่วันเปิด เพราะตัวเลขเก็บย้อนหลังไม่ได้
สำหรับทีมพัฒนา · SEO และ Analytics ของหน้าสินค้า
เรนเดอร์หน้าสินค้าฝั่งเซิร์ฟเวอร์ (SSR) หรือสร้างล่วงหน้า ให้ชื่อ ราคา และสถานะสต๊อกอยู่ใน HTML ใส่ Structured Data แบบ Product และ Offer ให้ตรงกับหน้า หน้าย่อยที่ต่างแค่ขนาดหรือสีชี้ Canonical ไปหน้าหลัก ของหมดชั่วคราวใช้สถานะ OutOfStock ของเลิกขายถาวร Redirect 301 ไปหน้าที่ใกล้ที่สุด ฝั่ง GA4 ส่ง Event มาตรฐาน view_item add_to_cart begin_checkout และ purchase ยิง purchase ครั้งเดียวหลังยืนยันการชำระ พร้อม transaction_id กันนับซ้ำ และเปิดแท็กวัดผลกับแท็กโฆษณาหลังลูกค้าให้ความยินยอมเท่านั้น
ใครดูแลร้านหลังวันเปิด
หลังวันเปิด งานยังเข้ามาเรื่อย ๆ Marketplace ปรับ API ขนส่งเปลี่ยนรูปแบบใบปะหน้า และลูกค้าเจอปัญหาตอนสามทุ่มคืนวันแคมเปญ ก่อนเซ็นสัญญา ให้ถามว่าใครรับเรื่องเมื่อเว็บล่ม ตอบภายในกี่ชั่วโมง และเรื่องแบบไหนต้องแก้ทันที
ข้อตกลงนี้เรียกว่า SLA เขียนให้ชัดว่ารวมวันหยุดและวันแคมเปญไหม และงานแบบไหนอยู่ในค่าดูแลรายเดือน ขอ Staging คือเว็บสำเนาไว้ลองของใหม่ก่อนขึ้นร้านจริง และให้โดเมน โค้ด และฐานข้อมูลอยู่ในชื่อบริษัทของคุณ วิธีอ่านคำตอบของผู้รับทำแต่ละรายอยู่ในเลือกบริษัทรับทำเว็บไซต์และ Software House อย่างไร
เช็กลิสต์ 12 หมวดสำหรับส่งให้ผู้รับทำ
ตารางนี้ใช้กับผู้รับทำรายไหนก็ได้ ช่องแรกคุณตอบเอง ช่องที่สองส่งให้ผู้รับทำตอบ ช่องสุดท้ายบอกว่าต้องมีวันเปิดร้านหรือเลื่อนไประยะสองได้
| หมวด | คุณตอบเองก่อน | ถามผู้รับทำ | วันแรกหรือเลื่อนได้ |
|---|---|---|---|
| 1. แคตตาล็อกสินค้า | กี่รายการ กี่ขนาดหรือกลิ่น ใครอัปเดต | นำเข้าจากไฟล์และแก้ราคาทีละหลายรายการได้ไหม | วันแรก |
| 2. ตะกร้าและหน้าจ่ายเงิน | สั่งโดยไม่สมัครได้ไหม ต้องออกใบกำกับภาษีหรือเปล่า | ลูกค้าเห็นค่าส่งตอนไหน กรอกกี่ช่องกว่าจะจ่าย | วันแรก |
| 3. การชำระเงิน | รับช่องทางไหนบ้าง ใครกดคืนเงิน | ข้อมูลบัตรผ่านเซิร์ฟเวอร์ของร้านไหม ยืนยันยอดเองหรือเปล่า | วันแรก |
| 4. การจัดส่ง | ขนส่งเจ้าไหน คิดค่าส่งแบบไหน เก็บปลายทางไหม | พิมพ์ใบปะหน้าและส่งเลขพัสดุเองได้ไหม | วันแรก |
| 5. สต๊อกหลายช่องทาง | ขายช่องทางไหน รหัสสินค้าตรงกันหรือยัง | เชื่อมผ่าน API ทางการไหม ถ้าการเชื่อมสะดุดเกิดอะไรขึ้น | วันแรก ถ้าขายบน Marketplace |
| 6. หลังร้านและสิทธิ์ผู้ใช้ | ใครทำอะไรบ้าง | แต่ละบทบาทเห็นอะไร บันทึกไหมว่าใครแก้อะไร | วันแรก |
| 7. สมาชิกและแต้ม | ให้สิทธิ์อะไรกับลูกค้าประจำ | แต้มหมดอายุอย่างไร คูปองซ้อนกันได้ไหม | เลื่อนได้ |
| 8. PDPA ความยินยอม และความเป็นส่วนตัว | เก็บข้อมูลอะไรไปทำอะไร ใครตรวจถ้อยคำ | บันทึกความยินยอมและรับคำขอลบข้อมูลได้ไหม | วันแรก |
| 9. ความเร็วและ SEO | มีเว็บเก่าต้องย้ายไหม | หน้าสินค้าบนมือถือเร็วแค่ไหน URL เก่าย้ายอย่างไร | วันแรก |
| 10. การวัดผล | อยากเห็นตัวเลขไหนทุกสัปดาห์ | ยอดใน Analytics ตรงกับหลังร้านไหม | วันแรก |
| 11. เชื่อมระบบอื่น | ใช้โปรแกรมบัญชีหรือ CRM ตัวไหน | ส่งข้อมูลอัตโนมัติหรือเป็นไฟล์ | เลื่อนได้ |
| 12. ดูแลหลังเปิดร้าน | ใครในร้านเป็นคนแจ้งปัญหา | SLA ตอบกี่ชั่วโมง ใครถือโดเมนและโค้ด | วันแรก |
วิธีใช้เช็กลิสต์กับผู้รับทำ
- เติมช่องแรกให้ครบ ช่องที่ยังตอบไม่ได้ เขียนว่ายังไม่รู้ ดีกว่าเดา
- ส่งไฟล์เดียวกันให้ทุกราย แนบออเดอร์ตัวอย่างที่ลบชื่อ เบอร์ และที่อยู่ลูกค้าออกแล้ว
- ขอคำตอบทีละหมวด ว่ารวมในขอบเขตงาน ทำเพิ่มได้ หรือไม่ทำ
- วางคำตอบเทียบกันในตารางเดียว หมวดที่รายหนึ่งรวมไว้แต่อีกรายไม่รวม มักเป็นที่มาของราคาที่ต่างกัน
- ให้รายที่เหลือเล่าออเดอร์หนึ่งรายการ บนระบบที่จะทำให้ ตั้งแต่ลูกค้าจ่ายเงินจนฝ่ายบัญชีปิดยอด ใครเล่าได้ครบโดยไม่เปิดสไลด์ คือคนที่เข้าใจร้านคุณ
กรณีจำลอง
แบรนด์เทียนหอมและก้านไม้หอมในกรุงเทพฯ (ชื่อและรายละเอียดสมมติ) ขายบน Shopee และ Lazada มาสองปีแล้วตัดสินใจเปิดเว็บ เจ้าของกับแอดมินสองคนเติมเช็กลิสต์กันหนึ่งบ่าย ช่องที่ตอบยากที่สุดคือค่าส่ง เพราะเทียนในโถแก้วแตกง่าย และร้านเคยคิดค่าส่งเป็นรายกรณี ได้กติกาแล้วจึงส่งไฟล์เดียวกันให้ผู้รับทำสามราย
คำตอบต่างกันชัด รายแรกรวมแต้มสะสมไว้ในงานวันเปิด แต่ยังให้ลูกค้าโอนแล้วส่งสลิป รายที่สองยืนยันยอด PromptPay อัตโนมัติ แต่ไม่พูดถึง PDPA เจ้าของย้ายแต้มไประยะสอง และดันการยืนยันยอดอัตโนมัติขึ้นเป็นข้อแรก เพราะเทศกาลของขวัญปีก่อน แอดมินเสียวันละครึ่งวันเทียบสลิป งานไปตกกับรายที่เล่าเส้นทางของเทียนหนึ่งโถได้ครบจนถึงตอนปิดยอด
จากเช็กลิสต์เป็นร้านที่ทีมคุณใช้ได้ทุกวัน
ช่องแรกของเช็กลิสต์เป็นงานของคุณ เพราะกติกาค่าส่ง ส่วนลด และการคืนสินค้า คนในร้านรู้ดีกว่าใคร DNA Maker อ่านคำตอบนั้นกับเจ้าของ แอดมิน และฝ่ายบัญชี แล้วตามออเดอร์จริงหนึ่งรายการด้วยกันจนถึงตอนปิดยอด จากนั้นเขียนเป็น Workflow ของออเดอร์ กฎของคูปองและค่าส่ง และหน้าจอของแต่ละบทบาท ให้ทีมคุณตรวจก่อนเขียนโค้ด
ทีมของเราในกรุงเทพฯ สร้างร้านผ่านบริการรับทำเว็บ e-commerce ทีละหมวดตามลำดับที่ตกลงกัน ร้านบนโดเมนของคุณรับบัตร PromptPay Mobile Banking และผ่อนชำระ โดยข้อมูลบัตรไม่ผ่านเซิร์ฟเวอร์ของร้าน ออเดอร์เข้าขนส่งพร้อมเลขพัสดุ สต๊อกตรงกับ Shopee Lazada และ TikTok Shop และยอดขายไหลเข้าระบบบัญชีโดยไม่ต้องคีย์ ทุกหมวดทำโดยทีมของ DNA Maker ไม่มีการจ้างช่วง ถ้าต้องการเว็บแบบอื่น ดูหน้ารับทำเว็บไซต์ หรือส่งเช็กลิสต์ที่กรอกแล้วมา เราจะตอบทีละหมวดแบบเดียวกับผู้รับทำรายอื่น
SOFTWARE ENGINEERING GLOSSARY
คลังคำศัพท์การพัฒนาซอฟต์แวร์
| คำศัพท์ | คืออะไร | ตัวอย่างที่เข้าใจง่าย | คำถามที่ผู้บริหารควรถามทีมพัฒนา |
|---|---|---|---|
| Payment Gateway | ผู้ให้บริการที่รับเงินจากบัตรหรือ PromptPay แทนร้าน แล้วแจ้งผลกลับมา | ลูกค้ากรอกบัตรบนหน้าของผู้ให้บริการ ร้านได้รับแค่ผลว่าจ่ายสำเร็จ | ข้อมูลบัตรของลูกค้าผ่านเซิร์ฟเวอร์ของเราหรือเปล่า |
| Webhook | ข้อความที่อีกระบบส่งมาบอกทันทีเมื่อมีเหตุการณ์เกิดขึ้น | ผู้ให้บริการรับชำระส่งข้อความมาว่าออเดอร์นี้จ่ายแล้ว | ถ้า Webhook ไม่มาถึง ออเดอร์จะค้างที่สถานะไหน และใครรู้ |
| Event Tracking | การบันทึกการกระทำสำคัญของลูกค้าบนเว็บ เพื่อดูว่าหลุดที่ขั้นไหน | นับคนที่ใส่ตะกร้าแล้วไม่จ่ายเงิน | ยอด purchase ใน Analytics ตรงกับยอดขายจริงในหลังร้านไหม |
| Consent | ความยินยอมที่ลูกค้าให้ไว้ชัดเจน พร้อมบันทึกว่าให้เมื่อไรและเรื่องอะไร | ช่องติ๊กรับข่าวสารที่แยกจากปุ่มสั่งซื้อ | ถ้าลูกค้าถอนความยินยอม ระบบหยุดส่งข้อความเมื่อไร |
| SLA | ข้อตกลงระดับบริการ ว่าผู้ดูแลต้องตอบและแก้ปัญหาภายในเวลาเท่าไร | เว็บล่มคืนวันแคมเปญ ทีมดูแลตอบกลับภายในเวลาที่ตกลงไว้ | เวลาตอบกลับนับรวมวันหยุดและวันแคมเปญหรือเปล่า |